Co zawiera biznesplan?
I. Część opisowa zawiera
następujące rozdziały:
Streszczenie (podsumowanie menedżerskie)
Mówi jaka ma być Twoja firma,
podsumowuje główne założenia szerzej omówione
w kolejnych rozdziałach. Część ta jest o tyle istotna, że inspektor
bankowy (mający
do przeczytania i zaopiniowania kilkanaście biznesplanów dziennie)
może odrzucić biznesplan jeśli ta część nie zainteresuje go lub
uzna, że opisane przedsięwzięcie nie
ma szansy powodzenia. Inspektor nie będzie tracić czasu na czytanie
kolejnych rozdziałów, aby upewnić się co do trafności swoich
wniosków – zacznie czytać inny biznesplan.
To zupełnie naturalne. Podobnie my, gdy bierzemy do rąk
gazetę i nagłówek lub początek artykułu nie przyciągną naszej
uwagi najczęściej zaczniemy szukać czegoś ciekawszego.
W tej części należy przekonać urzędnika, że warto przeczytać nasz
biznesplan.
Ogólna charakterystyka przedsiębiorstwa.
Formalne aspekty działania firmy
takie jak: nazwa firmy i forma prawna, siedziba, przedmiot działalności.
Opis produktu / usługi.
Nasz produkt jest sednem naszego
biznesu. W tym miejscu musimy go dobrze „sprzedać”. Podajemy jego
cechy, zastosowanie oraz korzyści dla klienta. Skonfrontujemy
go również
z konkurencją rynkową i przekonamy, dlaczego nasz produkt zdobędzie
klientów. Opis produktu powinien być funkcjonalny niezależnie
od stopnia jego skomplikowania. Ma być zrozumiały dla finansisty
i przemówić do jego wyobraźni raczej, niż odzwierciedlać dokładną
specyfikację techniczną.
Właściciel (zespół zarządzający).
To jedna z ważniejszych części
biznesplanu. Mówi się, że wyścigu nie wygrywa koń tylko dżokej
- podobnie jest z sukcesem w biznesie. Nawet najlepszy pomysł
nie ma szansy powodzenia jeśli nie poprowadzi go odpowiednia osoba.
Bank nie wyda złotówki na świetny pomysł jeśli nie będzie przekonany,
że przedsiębiorca jest w stanie odpowiednio poprowadzić firmę.
Dlatego w tej części biznesplanu należy zaprezentować właściciela
lub właścicieli, przedstawiając ich doświadczenie, umiejętności
i predyspozycje tak, aby inspektor bankowy uznał, że są
to osoby, które „znają się na rzeczy”.
Rynek i konkurencja
Aby przedsiębiorstwo odniosło
sukces musi istnieć odpowiednio duża liczba potencjalnych chętnych
do zakupu proponowanego towaru/usługi. Równie duże znaczenie ma
to, czy rynek się rozwija, czy też zamiera, co oznacza,
że za jakiś czas nie będzie komu sprzedawać. Dlatego konieczne
jest poznanie rynku, na którym będzie działać firma. Opis rynku
powinien być jak najbardziej rzeczowy tzn. bazować na konkretnych
liczbach, nie
na przeczuciach autora. Aby dokładnie określić do jakiej części
klientów chcemy trafić
z ofertą, dokonujemy podziału rynku na segmenty. Po przeprowadzeniu
analizy segmentów klientów można zdecydować, która grupa
jest „naszym” klientem. Oczywiście rynek
to również konkurencja. Jak ktoś powiedział: „jeśli nie ma konkurencji
to prawdopodobnie nie ma też rynku”. Konieczne jest zatem zdefiniowanie
głównych konkurentów i ich pozycji na rynku a także znalezienie
odpowiedzi na pytanie: dlaczego klient miałby wybrać mnie, a nie
konkurenta?
Plan marketingowy.
Ta część biznesplanu przedstawia
głównie elementy marketingu-mix, czyli: produkt, cenę, dystrybucję
oraz promocję. Aby omawiane działania marketingowe nie były oderwane
od rzeczywistości konieczne jest również przedstawienie rynku,
czyli opisanie odbiorców, do których ma dotrzeć produkt lub usługa
i konkurencji z jaką firmie przyjdzie walczyć
o klienta. W planie marketingowym istotne jest, aby rynek przedstawiony
był realistycznie,
a planowane elementy marketingu umiejętnie dobrane do produktu
i środków jakimi dysponować będzie firma.
Plan operacyjny
Tutaj znajdą się wszystkie informacje
związane z codzienną działalnością firmy. Należy omówić wszystkie
funkcje jakie będzie spełniać Twoja firma począwszy od spraw personalnych,
przez księgowość i na dostawach towarów skończywszy.
Plan zatrudnienia
Zawiera opis koniecznych dla
funkcjonowania firmy stanowisk, z opisem zakresu obowiązków, planem
zatrudniania na poszczególne stanowiska oraz spodziewane miesięczne
stawki wynagrodzeń dla pracowników zajmujących przedstawione stanowiska.
Harmonogram
Część nieobowiązkowa dla małych
biznesów, jednak użyteczna. Powinny się w niej znaleźć wszystkie
cele postawione przed przedsiębiorstwem z rozpisaniem na zadania
i określeniem terminów ich realizacji w czasie. Harmonogram pozwala
zorientować się w tempie działań
i jest wykorzystywany do kontroli realizacji biznesplanu przez
banki, ale jest też doskonałym narzędziem pozwalającym działać
właścicielowi w sposób zaplanowany i zgodny
z głównymi celami przedsięwzięcia.
Analiza SWOT (mocne, słabe strony,
szanse, zagrożenia)
Jedna z częściej wykorzystywanych
metod przedstawienia ryzyka związanego
z przedsięwzięciem. Analiza rzeczywistości pokazuje firmę z dwóch
stron: od wewnątrz
i z zewnątrz. W ujęciu wewnętrznym omawia się mocne i słabe
strony firmy oraz analizuje ryzyko jakie jest związane z tymi
czynnikami. W analizie zewnętrznej przedstawia się czynniki niezależne
od firmy, które mogą w sposób pozytywny lub destruktywny wpływać
na działalność przedsiębiorstwa. Ryzyko jest nieodłącznym elementem
każdego biznesu, dlatego nie należy eliminować go zupełnie z biznesplanu
twierdząc, że w tym biznesie nie istnieje żadne ryzyko. Musimy
być realistami. Banki rozumieją te prawidła i przyjmują ryzyko
za rzecz oczywistą. Tym bardziej nie należy zatajać informacji
o faktycznym stanie zagrożeń i słabości. Banki błyskawicznie wykryją
brak szczerości, a wtedy nasz biznesplan zostanie odrzucony.
II Część obliczeniowa:
W drugiej części biznesplanu
znajdują się informacje kluczowe dla podjęcia decyzji
o inwestowaniu w firmę. Mimo że jest to część, która nie cieszy
się szczególnym powodzeniem wśród przedsiębiorców, można
powiedzieć, że w 70% decyduje
o przyznaniu kredytu bankowego dla Twojej firmy. Dlatego bardzo
istotne jest, aby ta część nie zawierała żadnych błędów a co najważniejsze,
jednoznacznie wskazywała inspektorowi bankowemu, że przedstawione
dane są rzetelnie opracowane, czego logiczną konsekwencją jest
wiarygodność dokonanych obliczeń.
Na część obliczeniową - plan
finansowy - składają się trzy podstawowe arkusze (zwykle opracowywane
w arkuszu kalkulacyjnym):
Rachunek zysków i strat
Pokazuje wyniki finansowe na
przestrzeni pewnego okresu czasu, zwykle jednego roku.
Bilans
Obrazuje sytuację finansową firmy
w danym momencie, zwykle jest to koniec roku.
Rachunek przepływów środków pieniężnych
(cash flow)
Najważniejszym wyliczeniem przy
planowaniu i wprowadzaniu firmy na rynek jest rachunek przepływów
pieniężnych. Jest to informacja dla założycieli i kredytodawców
na temat ilości środków płynnych (gotówki), jakie zostały wydane
lub wytworzone przez firmę w danym okresie.
Często zasadne jest również wprowadzenie
dodatkowych, pomocniczych arkuszy takich jak: plan inwestycyjny,
plan przychodów, plan kosztów.